Βασίλειος Γκίκας, Ακαδημαϊκός
Γνῶθι σαὐτόν, nosce te ipsum και μηδέν ἄγαν, nihil in
excessu.
Με το παρόν κείμενό μου επιθυμώ να σας κάνω να δείτε
τις πραγματικές διαστάσεις του προβλήματος που λέγεται Υγεία των Πολιτών, που
έχει να κάνει με τα Οικονομικά τους, με τ' άγχη που η ίδια η Πολιτεία ενέχεται
γι' αυτά και με άλλες, εξίσου σοβαρές, παραμέτρους, ώστε
να εναρμονίσετε πλέον τους ανάλογους Νόμους με την Υγεία των Πολιτών,
μιά και το Σύνταγμά μας ορίζει σαφέστατα πως η Πολιτεία υπερασπίζεται τα κάθε
είδους Ανθρώπινα Δικαιώματα των Πολιτών της, όπως αυτά ορίζονται στο Σύνταγμά μας
και στον Καταστατικό Χάρτη του Ο.Η.Ε. γιά τ' Ανθρώπινα Δικαιώματα, τα οποία
παραγκωνίζονται από τους Έλληνες Πολίτες χάριν των κάθε είδους Μεταναστών και
Προσφύγων, που καταχρηστικώς κατακλύζουν τη Χώρα μας.
Γνῶθι σαὐτόν, nosce te ipsum.
Γνῶθι σαὐτόν (γιγνώσκω + εαυτός, Προστακτική, αόριστος Β'
του ρήματος γιγνώσκω), γνώρισε τον εαυτό (σου). Έχε επίγνωση του εαυτού σου,
των ικανοτήτων σου, των δυνατοτήτων σου.
Γιά να κατανοήσουμε καλύτερα κάτι πρέπει πρώτα να είμαστε
παρόντες στη ζωή, να υπάρχουμε, το μεγαλύτερο ποσοστό προβλημάτων ενός Ανθρώπου
αφορά ξεκάθαρα την έλλειψη υπάρξεως. Αυτή είναι η απόλυτη σύνοψη των
Ψυχολογικών Μοντέλων και Θεωριών σε 5 λέξεις, που είναι στην Πύλη του Ιερού του
Απόλλωνος στους Δελφούς. Σύμφωνα με τον Πλούταρχο και τ' Αρχαία Ελληνικά,
αποδίδουμε σε αυτές τις λέξεις κάποιες έννοιες, όπως: το μόριο εάν και το ρήμα
είμαι, υπάρχω (καθώς και το γράμμα 5 κι οι 5 αναγνωρισμένοι Σοφοί. Γνώθι
σαυτόν: να γνωρίζεις τον εαυτό σου ή γνώρισε τον εαυτό σου. & Μηδέν άγαν:
μην υπερβάλεις, τίποτα το περιττό. Αυτές οι εκφράσεις από μόνες τους, είναι η
αναζήτηση γιά την ανθρώπινη κορύφωση κι ειλικρίνεια με την υπόστασή μας. Όπως
κι αν συνδυαστούν, το αποτέλεσμα παραμένει ίδιο. Η ανθρώπινη βελτίωση, η
εξέλιξη της Ψυχής μας και της Νοήσεως, αν τελικά η Ψυχή τοποθετείται σ' εκείνη
τη κλίμακα.
Η πρόταση γνῶθι σαὐτόν, μας προτείνει να υπάρχουμε κι αφού
υπάρχουμε, να μην είμαστε τίποτε λιγότερο ή περισσότερο από τον εαυτό μας.
Αυτόματα αυτή η δήλωση μας ορίζει ότι ξέρουμε τα όρια μας και την κοινωνική μας
λειτουργία. Ζητά Σεβασμό στον εαυτό μας και τίποτα παραπάνω. Αν αυτό πράττεται
τότε είναι πέραν του σαφούς ότι γνωρίζουμε τον εαυτό μας, άρα αντιλαμβανόμαστε
όλα τα χαρακτηριστικά και τις ιδιότητες της υπάρξεώς μας.
Πηγαίνοντας στο Μαντείο και ρωτώντας οτιδήποτε, όταν περάσει
κάποιος την πόρτα, το Μαντείο από την αρχή του λέει ότι το ερώτημά του έχει
απαντηθεί. Διότι όταν φτάσει εκεί έχει ήδη ένα τελικό ερώτημα, το οποίο όμως
προκύπτει μετά από πολλά ερωτήματα που έθεσε στον εαυτό του κι ανέπτυξε με τη
Λογική του. Πηγαίνοντας λοιπόν στην είσοδο, του ζητείται να είναι ο εαυτός του,
ως παρουσία κι ως Κώδικας Σκέψης και Συνειδητότητας. Του λένε ότι, αφού
υπάρχεις κι είσαι εδώ, δεν θέλεις τίποτα παραπάνω από το να γνωρίσεις τον εαυτό
σου.
Στη Σύγχρονη Ψυχολογία, όποια κι αν είναι η προσέγγιση: η
Αυτοδιάθεση, οι Συλλειτουργίες, τα όρια κι η δομή των χαρακτηριστικών, καθώς κι
η Αποτίμησή τους, είναι Κομβικά. Η Ανάπτυξη Κοινωνιών διδάσκει Κώδικες Ηθικής
και Κοινωνικής Ελευθερίας. Το εάν βοηθά στην αμυντική λειτουργία μας και στην
πραγματική μας επίγνωση του Ανθρώπου. Μπαίνει ως εμβόλιμα το εάν, διότι είναι
Διττό. Μπορεί και ναι, μπορεί κι όχι, ανάλογα με το πόσο είμαστε υπαρκτοί,
λειτουργικοί και με συναισθηματική ισορροπία.
Η φράση γνῶθι σαὐτόν είναι χαραγμένη στο Μαντείο
των Δελφών και σημαίνει γνώρισε τον εαυτό σου. Ο σκοπός του ταξιδιού, με
προορισμό την Αυτογνωσία, είναι κυρίως η βελτίωση της σχέσης με τον ίδιο σου
τον εαυτόν κι η βελτίωση των σχέσεων σου με τους Ανθρώπους με τους οποίους
σχετίζεσαι. Η Αυτογνωσία είναι κατ’ εξοχήν ένα ιδιαίτερα μοναχικό ταξίδι κι
απαιτεί κάποιες δεξιότητες. Η ανάπτυξη της Αυτογνωσίας οδηγεί στην ανάπτυξη της
Αυτοεκτίμησης κι Αυτοπεποίθησης του Ανθρώπου, με συνέπεια ν' απολαμβάνει μιά
εσωτερική γαλήνη, πνευματική και ψυχική ηρεμία κι Ευδαιμονία. Είναι μία
μακρόχρονη διαδικασία που απαιτεί υπομονή κι επιμονή. Βοηθά ν' ανακαλύψουμε
γιατί υπάρχουμε και ποιό το νόημα της ζωής μας. Η Αυτογνωσία είναι η γνώση της
Συνείδησης μας, η ακούραστη εξερεύνηση του εαυτού μας, η άρνηση να ενδώσουμε σε
απατηλά φαινόμενα και το ν' ανακαλύψουμε την ουσία της Αρετής.
Στην Κοινωνία υπάρχουν 3 τύποι Ανθρώπων: Αυτοί που τους
θεωρούμε κακούς, που μέσα από την Άγνοιά τους δεν έχουν αναπτύξει το Συναίσθημα
της Καλοσύνης, δείχνοντας αδιάφοροι γιά τις Εμπειρίες των άλλων. Αυτούς που
θεωρούμε καλούς κι έχουν αναπτύξει την Ενσυναίσθηση κι αγανακτούν με τις
αδικίες και τα δράματα που κυριαρχούν στον Κόσμο, αγνοώντας τους Νόμους της
Φύσης. & Αυτούς που τους θεωρούμε Ατάραχους, οι οποίοι κατανοούν τις Αρχές
που διέπουν τη ζωή και δεν μπαίνουν σε σύγκρουση με την Πραγματικότητα. Σέβονται
τις διαδικασίες Μάθησης όλων των Ανθρώπων κι είναι διατεθειμένοι να μοιραστούν
τη Σοφία τους την κατάλληλη στιγμή. Η Αταραξία είναι ένα χάρισμα που επιτρέπει
να δει κάποιος το Καλό μέσα στο Κακό και το Κακό μέσα στο Καλό, υιοθετώντας μιά
άποψη της ζωής πολύ πιό αντικειμενική κι ουδέτερη.
Πολλοί Άνθρωποι χρησιμοποιούν την Ηθική γιά να
δικαιολογήσουν τις πράξεις και συμπεριφορές τους. Η Ηθική είναι η υποκειμενική
οπτική στο πώς πρέπει να είναι η Πραγματικότητα. Έτσι κατατάσσονται οι
Συμπεριφορές σε καλές ή κακές ανάλογα, με τα Πιστεύω του καθενός με βάση την
Ηθική του. Η Ηθική οδηγεί τους Ανθρώπους να θέλουν ν' αλλάξουν την
Πραγματικότητα αρνούμενοι ν' αποδεχτούν κάποια πράγματα που είναι Νομοτελειακά,
με βάση την Τέλεια Τάξη της Φύσης. Όλοι οι Άνθρωποι έχουμε ελαττώματα, εκεί
χρειάζεται το θάρρος κι η αποφασιστικότητα γιά να δούμε κατάματα τα
μειονεκτήματά μας δίχως να τα καταδικάζουμε, αλλά να τα αποδεχόμαστε. Τα
ελαττώματα είναι εκείνα που θα μας δείξουν την πορεία στην οποία θα κινηθούμε
γιά την εξέλιξή μας.
Μας δείχνει την κατεύθυνση του αληθινού Δυναμικού μας. Έτσι
διαπιστώνουμε ότι το ελάττωμα είναι το έλλειμμα κάποιου Χαρίσματός μας. Εάν το
δούμε Ενοχικά, διότι είναι κατακριτέο από Κώδικες Αξιών ή από τον κοινωνικό
περίγυρο, μας ακινητοποιεί και τότε μπαίνουμε σε μία καταθλιπτική κατάσταση που
στο τέλος της βρίσκεται η επιθυμία να φύγουμε από τον μάταιο αυτό Κόσμο.
Στο κοινωνικό γίγνεσθαι υπάρχουν 3 τύποι ζητημάτων: τα
προσωπικά μας: ό,τι εξαρτάται από εμάς γιά να ελέγξουμε και ν' αλλάξουμε,
προκειμένου να είμαστε ευτυχισμένοι. Των άλλων Ανθρώπων: μεγάλο μέρος των
φόβων, των εντάσεων και των απογοητεύσεών μας προέρχεται από την ανάμειξή μας
στα ζητήματα των άλλων κι έτσι ξεχνάμε ν' ασχολούμαστε με τα δικά μας ζητήματα.
Είναι σημαντικό να ξεκαθαρίζουμε ποιανού είναι τα ζητήματα. Έτσι, αναπτύσσουμε
την τέχνη του να σχετιζόμαστε με τον εαυτόν μας. & Της Πραγματικότητας: είναι
ζητήματα γιά τα οποία δεν εξαρτάται από εμάς ο έλεγχος κι η αλλαγή τους.
Ζούμε σ' ένα Κοινωνικοοικονομικό Σύστημα που μας κάνει να
πιστεύουμε ότι η Ευτυχία είναι έξω από εμάς, ότι αποκτιέται με χρήματα, τα
υλικά πράγματα και να εντυπωσιαζουμε τους άλλους. Συχνά συμβιβαζόμαστε και με
Υποκατάστατα της Ευτυχίας, όπως η Ηδονή, η άνεση κι η διασκέδαση. Αυτή η
αυταπάτη είναι έλλειμμα εντιμότητας προς τον εαυτό μας. Είναι πολύ πιό
σημαντικό να γνωρίσουμε τον εαυτό μας, από το να βαλθούμε να γνωρίσουμε τους
άλλους. Ο καθένας μας ερμηνεύει ένα σενάριο ζωής γραμμένο από άλλους και προσανατολισμένο
να πληροί τις προσδοκίες άλλων.
Γιά να γνωρίσουμε τον εαυτόν μας προϋπόθεση είναι ότι τον
αγαπάμε. Ο Χριστός είχε πει αγάπα τον πλησίον σου ως εαυτόν. Διότι, δεν μπορείς
ν' αγαπήσεις και να σε αγαπήσουν εάν προηγουμένως εσύ δεν έχεις μάθει ν' αγαπάς
και ν' αποδέχεσαι τον ίδιο σου τον εαυτόν. Μέσα από την Αυτογνωσία μαθαίνουμε
και την Υπευθυνότητα. Μόνο αναγνωρίζοντας με ειλικρίνεια τα λάθη μας, που εμείς
θεωρούμε ότι είναι λάθη, μπαίνουμε στην διαδικασία τροποποίησης της θέσης κι
στάσης μας γιά να επανορθώσουμε. Να μην ενοχοποιούμε τον εαυτόν μας ούτε να
γινόμαστε ένα θύμα τον καταστάσεων, διότι αυτό που πετυχαίνουμε είναι μιά
έλλειψη Υπευθυνότητας. Ένας που ξέρει καλά τον εαυτό του και τον αγαπά
πραγματικά, έχει μάθει να είναι ευτυχισμένος, να είναι σε ειρήνη με τους άλλους
και ν' αγαπά τη ζωή έτσι όπως είναι, διότι συνεχίζει αδιάκοπα να τον μαθαίνει.
Οι Μέθοδοι Αυτογνωσίας, που δίνονται πλέον απλόχερα στις
ημέρες μας, είναι τρόποι αφύπνισης της Συνείδησης του Εαυτού, σε μιά υπόσταση
πλατύτερη από αυτό το πολύ περιορισμένο Κέντρο που νιώθουμε ως Εγώ. Ο Άνθρωπος
είναι ένα άνοιγμα μέσα από το οποίο ολόκληρη η ενέργεια του Σύμπαντος
συνειδητοποιεί τον εαυτό της. Η σημερινή κρίσιμη κατάσταση του Πολιτισμού
καθιστά την Αυτογνωσία αναγκαία κι όχι μιά εκλεπτυσμένη πολυτέλεια γιά λίγους.
Η Προσωπική Σωτηρία είναι στις ημέρες μας άρρηκτα συνδεδεμένη με τη Σωτηρία του
συνόλου της Ανθρωπότητας και του Πλανήτη. Σ' αυτούς που προβάλλουν διάφορες
δικαιολογίες και καθυστερούν την είσοδό τους στην ατραπό της Αυτογνωσίας, ο
Επίκουρος τους απαντά: ποτέ δεν είναι πολύ νωρίς ούτε πολύ αργά γιά να γνωρίσει
κάποιος τη Φιλοσοφία.
Μηδέν ἄγαν, nihil in excessu.
Μηδέν ἄγαν, μία πολύ σημαντική Γνώση, που ξεχάστηκε μέσα
στον Χρόνο.
Το μηδέν ἄγαν προέρχεται από το αριθμητικό μηδέν (μήδε εν,
ούτε ένα, τέλεια ανυπαρξία) και το επίρρημα άγαν (υπερβολικά).
Αυτό έχει μητρική λέξη το Ουσιαστικό ἡ ἂγη, δωρική ἡ ἂγα. Η
λέξη αυτή δηλώνει το σφοδρό Συναίσθημα, ανεξαρτήτως αν είναι ευχάριστο ή
δυσάρεστο. Το ρήμα είναι ἂγαμαι = θαυμάζω, σέβομαι, τιμώ, όμως, σημαίνει και
δυσανασχετώ, οργίζομαι. Από εδώ έχουμε και τα ρήματα: αγάλλομαι = αισθάνομαι
χαρά (πρβλ. τα κάλαντα: οι Ουρανοί αγάλλονται…), ευχαρίστηση, υπερηφάνεια, από
εδώ κι η λέξη άγαλμα = αυτό που μας ευχαριστεί. Ως αντίθετο έχουμε το ρήμα
αγαίομαι, που δηλώνει αποστροφή, οργή, γιά τα κακά έργα.
Με την επιτατική σημασία γιά καλό ή γιά κακό έχουμε τα
σύνθετα ονόματα, όπως: Ἀγαμήδης [γιός του Εργίνου και Βασιλιάς του Ορχομενού
της Βοιωτίας], (ἂγαν + μῆδος[σύνεση]) = ο πολύ Συνετός. Επίσης και το Επίθετο
Αγαθός [αγάσσομαι], μέλλων του άγαμαι = θαυμάζω, χαίρω, ευχαριστιέμαι (οι
ουρανοί αγάλλονται…), ο Αγαθός, ο Αγάθων, η Αγλαΐα, το αγλάισμα (ακκλησιαστικά:
οικουμένης αγλάισμα, δέντρον αγλαόκαρπον). Από εδώ κι η Γαλήνη, ο γαλήνιος, το
γαληνεύω..
Τα δυό Αποφθέγματα μηδέν ἄγαν και γνῶθι σαὐτόν αποτελούσαν
τις Θεμελιώδεις Αρχές του Αρχαίου Ελληνικού Πνεύματος.
Η ρήση μηδέν ἄγαν αποδίδεται στον Χείλωνα τον Λακεδαιμόνιο,
έναν από τους Επτά Σοφούς του Αρχαίου Kόσμου: ἦν Λακεδαιμόνιος Χίλων σοφός, ὃς
τάδ' ἔλεξε: μηδὲν ἄγαν, Διογένης ο Λαέρτιος, Βίοι, 1, 41, 4. Με αυτή τη φράση
ήθελε να υποδηλώσει ότι η Αλήθεια βρίσκεται στο μέσον και χωρίς υπερβολές. Μας
φέρνει επίσης στο νου το απόφθεγμα του Αριστοτέλη η Αρετή κείται στο μέσον [ο
Αριστοτέλης καταδεικνύει με τον πιό κατηγορηματικό τρόπο, ότι δεν μπορεί να
γίνεται λόγος για την Αρετή, αν αυτός δεν τίθεται στη βάση της Μεσότητας. Δεν
πρέπει να συγχέεται η Μεσότητα με τη Μετριότητα: η Μεσότητα έχει να κάνει μόνο
με το Άριστο: δεν ακολουθούμε τη Μεσότητα γιά να οδηγηθούμε στο Μέτριο, αλλά
στο Άριστο. Ενώ, η Μετριότητα ορίζεται ως το σημείο που βρίσκεται ανάμεσα στο
Άριστο και στο Κακό. Η Αρετή αποτελεί την υπερβολή του Καλού, η οποία όμως
επιτυγχάνεται ακολουθώντας τη Μέση Οδό] και γιά τους Λατίνους in medio virtus.
Το Μέτρο ήταν εξ ίσου με το Κάλλος, χαρακτηριστικό της
Ελληνικής Σκέψης. Σήμαινε την αγάπη της Μετριοπάθειας και της Αρμονίας που
κρύβει η αποφυγή των υπερβολών. Ο Αρχίλοχος ο Πάριος συμβουλεύει έναν φίλο του:
να μη χαίρεσαι πολύ γιά τα ευχάριστα ούτε να λυπάσαι πολύ γιά τα δυσάρεστα.
Γνώριζε ποιά ζυγαριά κρατά τη ζωή μας.
Αδιαμφισβήτητα, οι Έλληνες ήταν εκείνοι που έδωσαν το Φως
της Γνώσης σε όλο τον Κόσμο. Μέσα σε όλη τη Σοφία που χάρισαν απλόχερα,
όπως στην Ιερά Παρακαταθήκη των Δελφικών Παραγγελμάτων, διαβάζουμε τη φράση
μηδέν ἄγαν, που σημαίνει μην υπερβάλλεις. Η φράση αυτή βρισκόταν χαραγμένη στην
Πύλη του Ιερού του Απόλλωνος στους Δελφούς. Το μηδέν ἄγαν (ουδέν καθ’ υπερβολή)
αποδίδει την κυρίαρχη Φιλοσοφία του Σπαρτιατικού Πολιτισμού, η οποία πολλάκις
παραβλέπεται ή τουλάχιστον δεν έχει αναλυθεί όσο οι αντίστοιχες Πολεμικές
Αρετές.
Στις ημέρες μας, αντί του μηδέν ἄγαν, χρησιμοποιείται
λανθασμένα από τους περισσότερους η έκφραση μέτρον ἄριστον, που είχε κι έχει
διαφορετική σημασία από το μηδέν άγαν.
Στο ίδιο πνεύμα συντείνει η φράση, ενός ακόμα από τους Επτά
Σοφούς της Αρχαιότητας, του Κλεόβουλου του Λίνδιου: μέτρον ἄριστον. Το επίθετο
άριστος, αρίστη, άριστον, είναι ο υπερθετικὸς βαθμὸς του Επιθέτου Αγαθός. Τὸ
Άριστον, ως Ουσιαστικὸ, στὴν Εποχὴ του Τρωικού Πολέμου (Μυκηναϊκή), σημαίνει το
πρωινό γεύμα, την Κλασικὴ Εποχὴ η έννοια μετατοπίσθηκε στο μεσημεριανό γεύμα
και σήμερα, στη Ναυτικὴ Ορολογία, σημαίνει επίσης το μεσημεριανό. Διότι, στην
Ιστορία και στην Προϊστορία της Ανθρωπότητας, το μόνο Αγαθό γιά το οποίο
αγωνιούν κι αγωνίζονται οι Άνθρωποι είναι η εύρεση κι η εξασφάλιση της Τροφής
τους. Έτσι, το Αγαθό, ως Οὐσιαστικό, γραμματολογικώς κι οντολογικώς ταυτιζόμενο
με την Τροφὴ γίνεται στον υπερθετικό του βαθμό: στην ορθή χρήση του, ως
ποσότητα κυρίως κι ως ποιότητα, άριστο. Το Άριστο είναι η λελογισμένη χρήση του
Αγαθού της Τροφής, με δεδομένο πως η έλλειψη ή η υπερβολή της οδηγεί σε δεινά.
Μέτρο στη Διατροφή, χωρίς ελλείψεις και χωρίς υπερβολές, που μετατρέπουν το
Αγαθό σε Δεινό. Ως μέτρον ἄριστον, διατυπώθηκε το ρητὸ αρχικώς απὸ τον
Κλεόβουλο τον Λίνδιο, με το οποίο μας προτρέπει να χρησιμοποιούμε τη Διατροφή
μας με τον σωστό τρόπο, σε ποσότητες και σε ποιότητες. Το Άριστο είναι
Προσδιορισμὸς που αναφέρεται μόνο σε κάτι Αγαθό: δεν έχει έννοια και νόημα να
προσπαθούμε να βρούμε το Άριστο σε κάτι κακό, δεινό. Το ουσιαστικό νόημα του
ρητού μέτρον ἄριστον είναι πως το Καλὸ κι Αγαθό έχει πρακτική δυσκολία στη
μέτρηση, στην εκτίμηση και στον προσδιορισμὸ της σωστής του χρήσης. Η
Αριστοποίηση στον σημερινό Πολιτισμό ισχύει γιά την κάλυψη των Ατομικών και
Κοινωνικών Αναγκῶν και των Αναγκῶν της Τεχνολογίας και της Παραγωγῆς.
Όταν οι Κοινωνίες εξασφάλισαν κάποια επάρκεια στη Διατροφή
τους, άρχισαν ν' αναδεικνύουν και να ενδιαφέρονται και γι' άλλα, Ατομικά και
Κοινωνικά, Αγαθά. Το Άριστο γενικεύτηκε και προσδιορίζει ως τέτοιο κάθε (παν)
Αγαθό. Ἔτσι, τὸ ρητό, πιὸ γενικευμένο και πιό ώριμο, γίνεται: πᾶν μέτρον
ἄριστον. Σ' αὐτὴν τη διατύπωση μας το παραδίδει ο Διογένης ο Λαέρτιος στοὺς
Βίους των Φιλοσόφων, ως λεχθέν απὸ τον Κλεόβουλο τον Λίνδιο, ο οποίος μας
προτρέπει να εφαρμόζουμε την ίδια Λογικὴ γιά όλα τ' Αγαθά και γιά όλες τις Ικανοποιήσεις
των Αναγκών μας. Τούτο δε το ρητὸ ισχύει μόνο γιά τα καλά πράγματα, η υπερβολὴ
ή η έλλειψη των οποίων μας προξενούν διάφορα Δεινά κι εδώ το Άριστον είναι
προσδιορισμὸς, αναφερόμενος μόνο σε κάτι Αγαθό.
Ο Πρωταγόρας, στην προσπάθειά του να βελτιώσει το ρητό, να
το καταστήσει πιό γενικό και πιό προσαρμοσμένο στον κάθε Άνθρωπο, θέλοντας ν'
αναδείξει τη μεγάλη αλήθεια, πως το Άριστο είναι διαφορετικό γιά τον κάθε
Άνθρωπο, προσέθεσε τὴν λέξη Χρήμα (Πράγμα) και το ρητό έγινε όπως το συναντάμε
στον Πλάτωνα, με τις όποιες παραλλαγές του, περίπου έτσι: πάντων χρημάτων
(ἄριστον) μέτρον ἄνθρωπός ἐστί. Εδώ, τὸ Άριστο μετατρέπεται από Ουσιαστικό σ'
Επίθετο, που προσδιορίζει το Μέτρο, οπότε συνήθως παραλείπεται ως ευκόλως
εννοούμενο: ο Πρωταγόρας μας λέει πως όλα τα Χρήματα (Πράγματα) πρέπει να τα
μετρά ο κάθε Άνθρωπος αρίστως, γιά τον εαυτό του.
Το ρητό μέτρον ἄριστον μας προτρέπει ν' αποφεύγουμε τις
ακρότητες και να τηρούμε το Μέτρο στη ζωή μας. Το να κρατά κάποιος ένα Μέτρο σε
ό,τι κάνει, τον βοηθά να έχει διαύγεια μυαλού και καλύτερη υγεία.
Ωστόσο, πίσω από την καλύτερη και πιό ισορροπημένη ζωή, το
μηδέν άγαν κρύβει και μία βαθύτερη Γνώση. Γνώση άρρηκτα συνδεδεμένη με το
Δελφικό Παράγγελμα του Γνῶθι σαὐτόν, Γνώριζε τον εαυτό σου.
Οι Σοφοί στην Αρχαία Ελλάδα γνώριζαν, αυτό που μας
πιστοποιεί η προχωρημένη Κβαντομηχανική σήμερα. Το ότι αυτός ο Κόσμος είναι
Νοητός, Ψεύτικος κι αποτελεί μιά Εικονική Πραγματικότητα, ένα στούντιο
προσωπικής δοκιμασίας της κάθε Αθάνατης Ανθρώπινης Συνείδησης, της Ψυχής.
Επειδή από εδώ είμαστε όλοι περαστικοί, το σύνολο των Αρχαίων Σοφών, με
Πρωτοπόρους τους Αρχαίους Έλληνες Φιλόσοφους, απ’ όπου μετέπειτα όλοι οι Λαοί
έλαβαν το Φως της Γνώσης, δίδαξε την Απεξάρτηση από τον Κόσμο της Ύλης και, με
Μέτρου χρήση, των όσων αυτός δίνει, ενώ μας μίλησαν γιά την αξία των
Πνευματικών κι όχι των Υλικών Αγαθών κι Απολαύσεων. Μας μίλησαν και γιά την
Αξία της Προσφοράς στον Συνάνθρωπο, αφού η αρχαία ελληνική ζωή κατά, κύριο
λόγο, στηριζόταν στις Ηθικές Αξίες της Δικαιοσύνης, της Φιλαλληλίας και της
Αλληλεγγύης μεταξύ των Πολιτών. Υπάρχει ειδοποιός διαφορά, μεταξύ του να
χρησιμοποιεί κάποιος τον Κόσμο της Ύλης κι όσα αυτός δίνει, γιά την εδώ
προσωρινή ζωή του, με το να θέλει, υπέρμετρα, τα όσα του προσφέρει, σε σημείο ώστε,
να μην θέλει να φύγει από αυτόν τον Κόσμο. Ο Ιησούς Χριστός επιβεβαίωσε όλ'
αυτά, μας είπε: γνώσεσθε την Αλήθεια και η Αλήθεια ελευθερώσει υμάς, θα μας
ελευθερώσει η Αλήθεια από τον Υλικό, Εικονικό Κόσμο-φυλακή, στον οποίο ζούμε,
διότι αυτός ο Κόσμος είναι πράγματι Αισθητός κι Εικονικός (MATRIX). Το Τρίπτυχο
πάνω στο οποίο βασίστηκαν οι Θεμελιώδεις Αρχές της Αρχαίας Ελληνικής Σοφίας
ήταν: το γνώθι σαυτόν, που οδηγεί στη έρευνα και κατ' επέκταση στην
συνειδητοποίηση του ποιοί είμαστε, πού βρισκόμαστε και πού πάμε. Το μηδέν άγαν,
που οδηγεί στον επιθυμητό τρόπο ζωής και λειτουργίας μας σε αυτόν τον Κόσμο.
Εκείνον τον τρόπο ζωής που επιτρέπει την απελευθέρωση μας από το MATRIX και
προκύπτει από τη συνειδητοποίηση του γνώθι σαυτόν. & Το Μέτρον άριστον μας
αποκαλύπτει ότι τα πάντα δημιουργήθηκαν βάση ενός Μέτρου, ενός Μοναδιαίου
Μεγέθους.